İçeriğe geç
Kayısı fidanı · Sertifikalı

Hacıhaliloğlu Kayısı Fidanı

Malatya kuru kayısısının ana çeşidi; yüksek kuru maddeli, sert ve tatlı meyveler verir. Verimli bir bahçe için uygun bir tozlayıcıyla birlikte dikilmelidir.

Dalında olgunlaşmış, sarı-turuncu ve hafif tüylü Hacıhaliloğlu kayısılarıSertifikalı fidan

Hacıhaliloğlu Kayısı Fidanı özellikleri

Köken
Malatya
Kullanım
Kurutmalık; taze olarak da tüketilir
Meyve ağırlığı
25–45 g (orta iri)
Kabuk
Sarımtırak zemin üzerinde açık turuncumsu kırmızı yanak
Suda çözünür kuru madde
%22–24
Çekirdek
Etten ayrılır; çekirdek içi tatlı
Ağaç yapısı
Kuvvetli gelişen, yayvan taçlı
Hasat dönemi
Malatya'da temmuzun ilk haftası (orta mevsim)
Soğuklama ihtiyacı
Yaklaşık 850–1.000 saat
Tozlanma
Kendine uyuşmaz; tozlayıcı çeşit gerekir
Çeşit hakkında

Hacıhaliloğlu Kayısı Fidanı hakkında

Hacıhaliloğlu kayısı fidanı, Türkiye'nin kuru kayısı üretimiyle özdeşleşmiş çeşidi bahçenize taşır. Malatya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'ne göre Malatya'da üretilen kayısının %90'a yakını bu çeşitten elde edilir. Kayısı Araştırma Enstitüsü'nün tescilli çeşitleri arasında yer alan Hacıhaliloğlu, enstitü kayıtlarında Malatya kökenli kurutmalık bir çeşit olarak tanımlanır.

Meyveleri orta irilikte (25–45 g) ve eliptik şekillidir; sarımtırak zemin üzerinde açık turuncumsu kırmızı bir yanak oluşturur. Meyve eti sert ve tatlıdır, suda çözünür kuru madde oranı %22–24 düzeyindedir. Az sulu yapısı ve yüksek kuru maddesi, kurutmada daha yüksek randıman anlamına gelir. Çekirdek etten kolayca ayrılır ve çekirdek içi tatlıdır.

Ağaçları kuvvetli gelişir ve yayvan bir taç oluşturur. Bahçe planlarken en kritik konu tozlaşmadır: Yapılan araştırmalar, Hacıhaliloğlu'nun kendi çiçek tozuyla çok az meyve bağladığını göstermiştir.

Yetiştirme bilgileri

Hacıhaliloğlu, kışları soğuk ve yazları sıcak-kurak geçen karasal iklimin çeşididir. Soğuklama ihtiyacı Niğde gibi yüksek yörelerde rahatlıkla karşılanır; hasat döneminde havanın kuru olması hem meyve kalitesi hem de kurutma için önemlidir. Malatya'da mart ayının ilk üç haftasında çiçeklenen ağaçlar geç donlara açık olduğundan bahçe, soğuk havanın biriktiği çukurlar yerine güneye bakan yamaçlara kurulmalıdır.

Malatya'da yürütülen kontrollü tozlama denemelerinde Hacıhaliloğlu için Şekerpare ve Iğdır Şalak çiçek tozuyla yeterli meyve tutumu elde edilmiştir. Aynı araştırmada Hacıhaliloğlu'nun çiçek tozu üretimi görece düşük bulunduğundan, bu çeşidi karışık bahçede diğer çeşitlerin ana tozlayıcısı olarak planlamamak gerekir.

Geleneksel anacı zerdali çöğürüdür; bu anaç kuraklığa ve kirece dayanıklıdır, ancak taban suyu yüksek ağır topraklarda başarısız olur. Kurutmalık Malatya çeşitlerinde bodurlaştıran anaçlarla ilgili çalışmalar sürdüğü için uygun anaç seçeneği konusunda bize danışmanızı öneririz. Kayısı ağacı ertesi yılın çiçek tomurcuklarını yaz aylarında oluşturduğundan hasattan sonra sulama ve bakımı aksatmamak gerekir.

Dikim ve bakım ipuçları

  • Bahçeyi tek çeşitle kurmayın; Hacıhaliloğlu sıraları arasına aynı dönemde çiçek açan uyumlu bir tozlayıcı çeşit yerleştirin.
  • Meyve ağırlığındaki artışın yaklaşık yarısı hasattan önceki son bir ayda gerçekleşir; kurutmalık kalite için meyveyi erken toplamayın.
  • İlkbaharda toprağı muhtemel don tarihleri geçtikten sonra işleyin; işlenmiş toprakta don zararı daha fazla olur.
  • Sulamayı sabah erken veya akşam saatlerinde yapın ve suyun gövdeye değmemesine dikkat edin.
  • Kalın dal kesimlerinden kaçının ve budama yaralarını aşı macunuyla kapatın; kayısı sert budamaya zamklanmayla tepki verir.
SSS

Hacıhaliloğlu Kayısı Fidanı hakkında sık sorulanlar

Hacıhaliloğlu kayısısı kendine verimli mi?
Hayır. Araştırmalarda Hacıhaliloğlu'nun kendi çiçek tozuyla meyve tutumu çok düşük bulunmuş ve çeşit kendine uyuşmaz olarak tanımlanmıştır. Bahçeye aynı dönemde çiçek açan uyumlu bir tozlayıcı eklenmelidir; Malatya denemelerinde Şekerpare ve Şalak iyi sonuç vermiştir.
Hacıhaliloğlu kayısısı ne zaman hasat edilir?
Kayısı Araştırma Enstitüsü verilerine göre Malatya koşullarında temmuzun ilk haftasında olgunlaşan orta mevsim bir çeşittir. Niğde gibi daha yüksek ve serin yörelerde hasat genellikle daha geç gerçekleşir; kesin zamanı yılın sıcaklık seyri belirler.
Hacıhaliloğlu kayısısı taze yenir mi?
Evet, tatlı ve sert etli meyveleri taze olarak da tüketilir. Ancak az sulu yapısı ve yüksek kuru maddesi nedeniyle çeşidin asıl değeri kurutmalık kullanımdadır.
Hacıhaliloğlu ile Çataloğlu nasıl ayırt edilir?
İki çeşit birbirine çok benzer ve sık karıştırılır. Kayısı Araştırma Enstitüsü'ne göre en belirgin fark, Çataloğlu meyvesinin daha az tüylü olması ve bu yüzden daha parlak görünmesidir.
Fidan danışmanlığı

Bahçeniz için en uygun fidan hangisi? Konuşalım.

Toprak yapınızı, iklim koşullarınızı ve hedefinizi birlikte değerlendirelim; size en doğru çeşit ve anaç seçeneğini önerelim.